De ontwikkelaar van kenniscreatie heeft de exclusieve rechten op zijn creatie. Dit geldt voor muziek, branding, ontwerpen, uitvinding, tekst en foto's. In de praktijk betekent dit dat wanneer iemand zonder toestemming een door intellectuele eigendomsrecht beschermd werk kopieert of gebruikt.
De rechthebbende gebruik kan maken van zijn intellectuele eigendomsrechten. De meest voorkomende IE-rechten zijn opgenomen in het octrooirecht, merkenrecht, auteursrecht en handelsnaamrecht. Deze rechten zijn vastgelegd in het Nederlandse en internationale recht.

Binnen het intellectuele eigendom BOIP is alles binnen de Benelux beschermd. Voor een international merk, oftewel buiten de Benelux zult u zich moeten aanmelden bij BOIP voor het internationale beschermingsrecht. Na uw inschrijving bij de kamer van koophandel en het eerste stuk kunt u dit gemakkelijk doen.

Wat zijn de 3 verschillende rechten?

Het merkenrecht, octrooirecht en handelsnaamrecht wordt beheerst door de titel "Intellectual Property" (IP). Intellectuele eigendom is een verzameling wetten en internationale verdragen.

Deze wetten en internationale verdragen regelen intellectuele eigendomsrechten of intellectuele eigendomsrechten voor producten van menselijk denken. Bij hulp voor het octrooirecht, kan het verstandig zijn een octrooirecht advocaat in te schakelen.

Octrooirecht

Het octrooirecht is er om uitvinders te beschermen en hen in staat te stellen geld te verdienen met hun uitvindingen. Het synoniem voor octrooi is "patent". Om een octrooirecht te verkrijgen, moet een octrooirecht aanvraag worden ingediend bij een overheidsinstantie en moet de uitvinding openbaar worden gemaakt.

Als de uitvinding voldoet aan de voorwaarden voor het verlenen van een octrooirecht, verkrijgt de aanvrager een tijdelijk monopolie. Het basisprincipe van het octrooirecht is om uitvinders een tijdelijk monopolie te verlenen.

Een veelgestelde vraag omtrent het octrooirecht is of er een verschil is tussen octrooirecht en een patent. In de basis is dit niet zo, in het Nederlands gebruiken wij het octrooirecht waar we in het Engels de term patent gebruiken.

In ruil voor het gedetailleerd onthullen van de resultaten van hun uitvinding, waardoor beloningen en aanmoedigingen worden verkregen. Zodra het monopolie afloopt, kunnen anderen de uitvinding gebruiken en op basis daarvan verder ontwikkelen. Het octrooirecht komt dan ook bij deze te vervallen.

Octrooirecht

In Nederland wordt het octrooirecht beheerst door de Octrooiwet 1995 (ROW). In Nederland kunt u een octrooirecht aanvragen bij Octrooicentrum NL. Dit is een onderdeel van agentschap NL, dat weer onderdeel is van het ministerie van Economische Zaken, Landbouw en Innovatie.

Op het moment dat de aanvraag bij Octrooirecht centrum NL werd ingediend, was er geen volledig onderzoek naar de materiële voorwaarden waaraan moet worden voldaan om een uitvinding te patenteren. Dit octrooirecht is doorgaans flink ontwikkeld.

Zodra is vastgesteld dat de aanvraag aan bepaalde formele vereisten voldoet, wordt het octrooirecht geregistreerd. Daarom wordt dit octrooirecht ook wel een "geregistreerd octrooirecht" genoemd.

Het is ook mogelijk om een octrooirecht aanvraag in te dienen bij het Europees Octrooibureau (EPO). Het voordeel hiervan is dat een aanvraag in meerdere Europese landen tegelijk kan worden ingediend.

In vergelijking met de aanvraag van NL Octrooirecht centrum wordt de Europese octrooiaanrecht aanvraag volledig beoordeeld door het EOB. Als het EOB meent dat de aanvraag voldoet aan alle (formele en inhoudelijke) eisen van het Europees Octrooiverdrag (EOV), wordt het Europese octrooirecht verleend.

Wanneer een octrooirecht wordt verleend, wordt het Europese octrooirecht "opgesplitst" in een bundel individuele nationale octrooien in die Europese landen die door de aanvrager zijn aangewezen tijdens het verleningsproces. Voor meerdere octrooirechten kan dit proces langer duren.

Indien het aangewezen land/gebied ook Nederland omvat, worden de octrooien die van toepassing zijn op Nederland beheerst door het Nederlandse octrooirecht van de World Intellectual Property Organization (ROW). ROW is in wezen gebaseerd op EPC. EPC is echter geen EU-verdrag.

Dit is een Europees verdrag dat losstaat van de Europese Unie, die geen gemeenschappelijk Europees Hooggerechtshof heeft. In Nederland is de Hoge Raad daarom de hoogste rechter in octrooirecht zaken. Over het algemeen zijn octrooirechten een klein deel van de Hoge Raad.

Dit zal binnen afzienbare tijd veranderen. Er komt een Europees "octrooirecht met uniforme werking" dat voor bijna alle landen van de Europese Unie geldt, en er komt een gemeenschappelijk octrooirecht. Bron: D.J.G. Visser, Intellectual Property Branch, deLex 2013.

Merkenrecht

Het merkenrecht is een onderdeel van het zogenaamde intellectuele eigendomsrecht en het intellectuele eigendomsrecht is een onderdeel van het privaatrecht. Dit ten opzichte van het octrooirecht.

Het doel van het merkenrecht is merkbescherming. Een hmerk is een teken dat wordt gebruikt om producten of diensten te onderscheiden. Zonder merknaam zullen consumenten moeilijk kunnen kiezen uit vijf dozen melk in dezelfde doos. U moet uw merk registreren om te voorkomen dat anderen uw logo als merk gebruiken.

Welke merken kunt u registreren?

Merken kunnen vele vormen aannemen:

  • Woorden en/of cijfers (woordmerk): de naam is "Coca-Cola" of "3M"
  • Afbeelding en logo (logo): Heineken-logo met schuine "e"
  • Vorm (vormmarkering): bijvoorbeeld de vorm van een fles
  • Kleur (kleurmarkering): bijvoorbeeld Zwitsal's geel
  • Geluid (geluidsteken): FürElise's deuntje, gebruikt in de diensten van het Merkenbureau

Merknaamrecht

Waar kunt u een merk registreren of opslaan?

Afhankelijk van het land/de regio waar het handelsmerk moet worden beschermd, kunt u uit het volgende kiezen:

  • Registreer een merk in een specifiek land (nationale registratie). Via landregistratie kunt u een merk in een bepaald land registreren. Nederland, België en Luxemburg hebben een gemeenschappelijk registratiekantoor: het Benelux Bureau voor de Intellectuele Eigendom (BBIE).
    In het merkregister van de drie Benelux-landen vindt u alle merken die geldig zijn in de drie Benelux-landen, inclusief internationale en Europese registraties. Wil je een merk in andere landen / regio's registreren, dan is een Europese of internationale registratie goedkoper dan veel losse landen.
  • EU-merkregistratie. Met één registratie bent u verzekerd van merkbescherming in de hele EU. Als u een merk in meerdere EU-landen wilt registreren, kan dit een goedkope oplossing zijn. Als u echter weigert u in een EU-land te registreren, kunt u zich mogelijk niet in Europa registreren.
  • Internationale merkregistratie. De meeste landen zijn aangesloten bij de internationale verdragen die deze vorm van registratie mogelijk maken ("Verdrag van Madrid" en "Protocol van Madrid"). U kunt uw merk gelijktijdig in meerdere landen / regio's registreren door middel van internationale registratie.
    U kunt later op elk moment landen toevoegen. Voor internationale registratie is altijd een basisregistratie vereist. Dit kan een Benelux- of Europese registratie zijn. Alle internationale registraties zijn te vinden in de database van Madrid. In december 2017 werd het oude Romarin-systeem versoepeld door de nieuwe Madrid Monitor. Meer informatie: www.wipo.int

Geregistreerd merk: doet u het zelf of laat u het doen?

In sommige landen/regio's mogen alleen handelsmerkadvocaten acties uitvoeren die nodig zijn om een handelsmerk te registreren. Potentiële merkeigenaren kunnen dit vaak zelf doen. In veel gevallen kunt u echter het beste een merkenbureau inhuren om u te helpen bij het registreren van uw merk voor registratie (aanvraag of indiening).

Het registratieproces is niet altijd gemakkelijk. De verkeerde keuze kan duur zijn en kan leiden tot onvoldoende merkbescherming. Zo is het essentieel om merkbescherming aan te vragen voor de juiste product- of dienstcategorie.

Het is niet (gratis) mogelijk om later nieuwe producten of diensten aan uw bestaande merkregistratie toe te voegen. Als u besluit het merk te gebruiken voor een nieuw product, moet u een nieuwe merkregistratie aanvragen en alle bijbehorende kosten betalen.

Hoe lang is uw merk beschermd?

In de meeste landen / regio's zijn handelsmerkregistraties tien jaar geldig. Als u uw merk na die tien jaar wilt blijven beschermen, vergeet dan niet om tijdig een verlengingsverzoek in te dienen. Het Merkenbureau waarschuwt u vaak op tijd.

Daarnaast is het daadwerkelijke gebruik van het merk tijdens de geldigheidsperiode ook erg belangrijk. Doet u dit niet, dan kan uw inschrijving binnen de geldigheidsperiode van tien jaar ongeldig worden verklaard. Hierdoor verlies je de merkbescherming.

De meeste landen / regio's hebben een periode van drie of vijf jaar en u moet het handelsmerk gedurende deze periode gebruiken om het risico van herroeping te voorkomen.

Handelsnaamrecht

De handelsnaam is de naam waaronder het bedrijf transacties uitvoert. Sinds 1921 voorziet in Nederland de "Handelsnaamwet" in het creëren en beschermen van handelsnamen. Hoewel de wet relatief oud is en niet veel is veranderd, zijn geschillen over merknamen nog steeds wijdverbreid.

Handelsnamen kunnen een bepaalde waarde hebben voor het bedrijf. Daarom vertellen wij u in dit artikel over de wetgeving inzake merknamen.

Handelsnaamrecht

Hoe wordt de handelsnaam gegenereerd?

Handelsnamen worden gegenereerd door feitelijk gebruik: dat wil zeggen door bedrijven aan te duiden door specifieke namen in de handel te gebruiken. Alleen al het gebruik van de merknaam (bijvoorbeeld in een te versturen brief) als tekst op eigendom of visitekaartjes is voldoende om een handelsnaamwet te ontwikkelen.

In sommige gevallen is zelfs "voorbereidende actie", zoals het aanvragen van een vergunning, voldoende.

Hierbij is het van belang dat de inschrijving van een handelsnaam in het "Handelsregister" van de Kamer van Koophandel geen invloed heeft op de totstandkoming van het handelsnaamrecht.

Een dergelijke registratie kan hooguit aangeven dat een onderneming op de datum van registratie de handelsnaam al heeft gebruikt om zaken te doen. Het criterium is altijd of de merknaam daadwerkelijk in de handel wordt gebruikt.

Relatie tegenover andere IE-rechten

Het handelsnaamrecht verschilt van andere intellectuele eigendomsrechten ("IE-rechten"), zoals patenten of octrooien.

Voor veel IE-rechten gelden bijvoorbeeld registratievereisten: als ze niet of niet goed geregistreerd zijn, kunnen de IE-rechten niet worden beschermd tegen inbreuk door derden. Deze registratieplicht geldt niet voor handelnaamsrechten.

Bovendien kunnen alleen artikelnamen die tekst bevatten worden beschermd door artikelnaamrechten. De logo's of lettertypen die door het bedrijf worden gebruikt, kunnen waarde uitdrukken, ongeacht of deze worden gebruikt in combinatie met de merknaam, en worden niet beschermd door de wetgeving inzake handelsmerken.

U kunt merkenrecht of auteursrecht gebruiken. In sommige gevallen wordt de handelsmerknaam of de bescherming ervan niet ongeldig, zoals auteursrechten of patenten.

Verkoop of licentie

Aangezien de handelsnaam waarde vertegenwoordigt, kan het interessant zijn om deze over te dragen of in licentie te geven aan een derde partij. Beide opties zijn mogelijk, hoewel de "Commodity Names Law" officieel vereist dat filialen ook moeten overdragen om succesvol te kunnen overdragen.

In de jurisprudentie wordt de drempel meestal verlaagd, en de rechter eist de overdracht van in ieder geval een deel van het bedrijf dat gerelateerd is aan de merknaam.

De licentie lijkt meer op een "niet-aanvalsverdrag": de oorspronkelijke rechthebbende is het eens met de mening van de licentienemer dat de licentienemer de handelsnaam onder bepaalde voorwaarden (al dan niet exclusief, in een specifiek geografisch gebied, enz.) mag gebruiken. Deze structuur zien we vaak terug in franchisecontracten.

Voorkom overtreding

Als er een wet inzake goederennamen is vastgesteld in overeenstemming met wettelijke vereisten, kan dit ertoe leiden dat een derde partij het gebruik van dezelfde of zeer vergelijkbare goederennamen verbiedt.

Daartoe wordt rekening gehouden met factoren als de aard van het bedrijf (waarbij dezelfde producten of distributiekanalen betrokken zijn), het geografische gebied en het publiek dat verband houdt met het bedrijf (bijvoorbeeld het risico van verwarring tussen klanten en leveranciers).

Een interessant voorbeeld is het voetbalstadion Amsterdam Arena: de handelsnaam werd aanvankelijk verboden omdat het al werd gebruikt door een restaurant in Amsterdam. Dit probleem werd uiteindelijk opgelost.

Tegenwoordig dankzij social media zijn er steeds vaker voorbeelden van ideeën die door andere kunnen worden over genomen. Om er achter te komen of iemand jouw idee pikt in een land ver weg is heel lastig.